Mühasibatlıq Vergi Orqanı Üçün Deyil, Biznes Sahibi Üçündür - FChain

Bir çox şirkətlər üçün mühasibatlıq dedikdə ilk növbədə vergilər, maliyyə hesabatları, əməkhaqqı hesablanması və qanunvericiliyin tələb etdiyi sənədlər nəzərdə tutulur. Bu, tamamilə təbiidir, çünki gündəlik fəaliyyətdə ən çox görünən məhz bu funksiyalardır. Lakin əgər mühasibatlıq yalnız bu vəzifələri yerinə yetirirsə, şirkət onun imkanlarının yalnız kiçik bir hissəsindən istifadə edir.

Əslində isə mühasibatlıq sadəcə qanunvericiliyin tələblərini yerinə yetirmək üçün deyil. O, biznes sahibinə şirkətdə baş verən prosesləri anlamağa, əsaslandırılmış qərarlar qəbul etməyə və problemləri vaxtında aşkar etməyə kömək edən idarəetmə sistemidir. Təsəvvür edin ki, iki şirkət var.

Hər iki şirkət hesabatlarını vaxtında təqdim edir, vergilərini ödəyir və dövlət orqanları ilə heç bir problemi yoxdur.

Lakin birinci şirkətdə biznes sahibi hər ay aşağıdakı suallara cavab alır:

• Mənfəət niyə ötən ayla müqayisədə dəyişib?
• Hansı xərclər artıb və bunun səbəbi nədir?
• Hansı müştərilər ödənişləri gecikdirirlər?
• Gələn ay öhdəlikləri yerinə yetirmək üçün kifayət qədər pul vəsaiti olacaqmı?
• Hansı fəaliyyət istiqamətləri daha yüksək səmərəlilik göstərir?

İkinci şirkətdə isə biznes sahibi yalnız məcburi maliyyə hesabatlarını alır və problemlər barədə yalnız onlar artıq açıq şəkildə ortaya çıxdıqdan sonra xəbər tutur.

Formal olaraq, hər iki şirkətdə mühasibatlıq mövcuddur. Amma biznesin idarə olunmasına yalnız birində real dəstək verir. Məhz bu, sadəcə uçot aparan mühasibatlıq ilə rəhbərliyə düzgün qərarlar qəbul etmək üçün faydalı məlumat təqdim edən mühasibatlıq arasındakı əsas fərqdir. Yaxşı qurulmuş mühasibatlıq yalnız dövlət orqanlarının verdiyi sualı cavablandırmır: “Vergilər düzgün hesablanıbmı?”  O, biznes sahibinə daha vacib suallara cavab tapmağa kömək edir:

• Sərbəst pul axını niyə azalır?
• Hansı xərclər xüsusi diqqət tələb edir?
• Müştəri debitor borcları necə dəyişir?
• Yaxın dövrdə hansı maliyyə öhdəlikləri gözlənilir?
• Hansı maliyyə göstəriciləri şirkətin artıq indi tədbir görməsinin vacib olduğunu göstərir?

Məhz buna görə də yalnız mühasibat sənədlərini almaq kifayət deyil. Şirkətin maliyyə göstəricilərini mühasibinizlə mütəmadi müzakirə etmək də vacibdir.

Hətta biznesin əsas maliyyə göstəricilərinin müzakirə olunduğu qısa aylıq görüş belə mənfəətə və ya pul axınına təsir etməzdən əvvəl mənfi tendensiyaları vaxtında aşkar etməyə kömək edə bilər.

Biznes sahibləri üçün tövsiyə. Növbəti dəfə mühasibinizlə görüşərkən söhbətə vergilərdən başlamayın. Əvəzində bu beş sadə sualı verin:

• Ötən ayla müqayisədə nə dəyişib?
• Hansı maliyyə göstəriciləri sizi daha çox narahat edir?
• Hansı xərclər artıb?
• Hansı müştərilər hesab-fakturalarını ən uzun müddətdir ödəmirlər?
• Sizin fikrinizcə, biznes sahibi kimi hazırda nəyə xüsusi diqqət yetirməliyəm?

Bu sualların cavabları bəzən maliyyə hesabatlarının özündən daha dəyərli ola bilər.

Məqalə müəllifi Emil Nəzərov

 

Sahibkarın Balans Hesabatında Anlamalı Olduğu 5 Rəqəm

 

🌐 az.f-chain.com
📩 baku@f-chain.com
📞 (+994 55) 235 86 03/ (+994 012) 505 23 30
📍Mətbuat pr.35C, Bakı, Azərbaycan